Wacław Urban
Biografia
Wacław Urban urodził się 28 czerwca 1930 r. w Niwcu jako syn Jana, inżyniera górnictwa, i Janiny Czarnockiej z szlacheckiej rodziny Czarnockich.
Wykształcenie podstawowe otrzymał w domu, a w czasie wojny uzupełnił je podczas tajnych kompletów w Siennicy. W 1948 roku zdał maturę w liceum matematyczno-przyrodniczym w Dąbrowie Górniczej. Rozpoczął studia historyczne na Uniwersytecie Jagiellońskim, które ukończył w 1952 roku. Rozprawę doktorską pt. Chłopi wobec reformacji w Małopolsce w drugiej połowie XVI wieku obronił w 1957 roku na Wydziale Filozoficzno-Historycznym UJ. W 1967 uzyskał stopień doktora habilitowanego na podstawie pracy Studia z dziejów antytrynitaryzmu na ziemiach czeskich i słowackich w XVI i XVII wieku, a praca ta została wyróżniona nagrodą Ministerstwa Oświaty i Szkolnictwa Wyższego. W 1978 roku otrzymał tytuł profesora nauk humanistycznych.
Początkowo prowadził zajęcia na Uniwersytecie Jagiellońskim. W 1970 roku objął stanowisko docenta w Wyższej Szkole Nauczycielskiej w Kielcach, przekształconej następnie w Wyższą Szkołę Pedagogiczną i Akademię Świętokrzyską. Wraz z Zenonem Guldonem zorganizował w WSNS samodzielny Zakład Historii, którego w 1974 roku został kierownikiem. Po przekształceniu w Instytut Historii w 1976 roku pełnił tę funkcję do 1981 roku. W latach 1972–1978 był prorektorem kielckiej uczelni. W 1978 roku objął stanowisko profesora nadzwyczajnego, zaś w 1994 roku – profesora zwyczajnego. W trakcie kariery odbył trzy zagraniczne staże: w Czechosłowacji (1959–1960), na Węgrzech (1967) i w Republice Federalnej Niemiec (1980).
Był uczniem Kazimierza Lepszego. Zajmował się przede wszystkim historią kultury i religii okresu renesansu. Specjalizował się w unitarianizmie czeskim, historii wsi polskiej i dziejach reformacji w środkowo-wschodniej Europie. W ramach wielkonakładowej serii Dzieje Narodu i Państwa Polskiego opublikował Epizod reformacyjny (1988). Łącznie opublikował blisko 600 prac. Był członkiem Kielskiego Towarzystwa Naukowego i Radomskiego Towarzystwa Naukowego. Odznaczony został Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.
Wybrane publikacje:
- Poddani szlacheccy w województwie krakowskim w drugiej połowie XVIII wieku i ich opór antyfeudalny, Wrocław 1958
- Chłopi wobec reformacji w Małopolsce w drugiej połowie XVI w., Kraków 1959
- Wieś podkrakowska w dobie nowożytnej. Dzieje Bibic w latach 1475–1918, Kielce 1976
- Epizod reformacyjny, Kraków 1988 (Dzieje Narodu i Państwa Polskiego)
- Dwa szkice z dziejów reformacji, Kielce 1991
Wykazy/biogramy: Biogram - Biblioteka Jagiellońska, online. Współcześni uczeni polscy. Słownik biograficzny, t. 4, s. 552. ISNI:0000000121185567, VIAF:4947197, LCCN:n86136415, GND:119309572.