Witold Jakóbczyk

Historyk
15.01.1909 03.10.1986 Sosnowiec

Biografia

Witold Jakóbczyk urodził się 15 stycznia 1909 w Sosnowcu. Po maturze i ukończeniu Szkoły Podchorążych w 1930 r. podjął studia historyczne na Uniwersytecie Poznańskim. Wyróżniając się wśród studentów, już w 1933 r. objął obowiązki asystenta wolontariusza i zapisał się na seminarium magisterskie Jana Rutkowskiego, prowadził badania nad uwarstwieniem ludności wiejskiej w królewszczyznach zachodnich województw Polski w drugiej połowie XVI wieku. Uczęszczał również na wykłady i seminaria Floriana Znanieckiego, by zdobyć wiedzę z innych nauk humanistycznych.

Według znawców tematu, w późniejszej karierze Jakóbczyk prowadził badania w nowoczesny sposób, korzystając z warsztatu naukowego i dorobku innych nauk. W 1934 r. zdał egzamin magisterski, a dwa lata później jego praca dyplomowa ukazała się drukiem.

Razem ze Stanisławem Czapiewskim, Zbigniewem Sadkowskim i Jerzym Wygnanowskim redagował narodowo-radykalne pismo Głos Akademicki.

W trakcie przewodu doktorskiego badał życiorys Maksymiliana Jackowskiego, przeprowadzając rozległą kwerendę także w prywatnych archiwach rodzin ziemiańskich. W 1937 r. Jakóbczyk uzyskał stopień doktora - dysertacja ukazała się drukiem w roku następnym. Do końca międzywojnia pracował jako adiunkt na Uniwersytecie Poznańskim. Żołnierz Kampanii Wrześniowej, w trakcie jej walk trafił do niewoli i do końca drugiej wojny światowej przebywał w obozie jenieckim.

Po II wojnie światowej powrócił do pracy na reaktywowanym Uniwersytecie Poznańskim (od 1955 r. imienia Adama Mickiewicza). Już w 1946 r. opublikował biografię Karola Marcinkowskiego, którą później dwukrotnie (w 1966 i 1981) gruntownie rozbudował. W 1950 r. przygotował monografię Hakaty, jej druk zablokowała jednak cenzura. Od 1952 należał do PZPR. W 1954 został profesorem nadzwyczajnym. Na jego seminaria uczęszczali również studenci historii z USA. W 1979 r. przeszedł na emeryturę, lecz nadal prowadził działalność badawczą, a część przygotowanych przez niego prac zdołano opublikować dopiero po jego śmierci.

Był odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, Medalem Komisji Edukacyjnej i odznaką Zasłużony Nauczyciel PRL.

Utworzył oraz przez ponad dwadzieścia lat kierował Zakładem Najnowszej Historii Polski oraz był zastępcą sekretarza generalnego Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk. Uhonorowany licznymi nagrodami naukowymi oraz odznaczeniami państwowymi. Swoje prace wydawał również zagranicą, w NRD, ZSRR i USA.

Jego zainteresowania i poglądy naukowe koncentrowały się na dziejach Wielkopolski i XIX wieku, zwłaszcza na jego dziejach politycznych i społecznych. Jako autor biografii Karola Marcinkowskiego rysował jego sylwetkę jako wzór obywatelskich postaw. W przedmowie do trzeciego wydania biografii Karola Marcinkowskiego, napisanej latem 1980 r., podkreślał wagę badań nad tożsamością narodową i roli instytucji w kształtowaniu nowoczesnego narodu.

Został pochowany na Cmentarzu Junikowo w Poznaniu w Alei Zasłużonych (AZ-2-P-20).

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Autor trzech tomów Studia nad dziejami Wielkopolski w XIX wieku. Dzieje pracy organicznej.
Opracował pierwszą polską biografię Ottona von Bismarcka.
Utworzył i kierował Zakładem Najnowszej Historii Polski przez ponad dwadzieścia lat.
Był redaktorem naczelnym Dziejów Wielkopolski i autorem wielu części tomów.
Został odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, Medalem Komisji Edukacyjnej i odznaką Zasłużony Nauczyciel PRL.

Ciekawostki

W 1952 r. należał do PZPR.
Podczas II wojny światowej brał udział w Kampanii Wrześniowej i przebywał w obozie jenieckim.
Został pochowany na Cmentarzu Junikowo w Poznaniu.

Udostępnij