Ładowarka przy domu: ile prądu, ile czasu, ile to kosztuje?

Pierwsze pytanie po zakupie auta elektrycznego dotyczy zwykle gniazdka w garażu. Odpowiedź zależy od trzech liczb: mocy przyłącza, mocy ładowarki pokładowej w samochodzie i tego, ile godzin auto stoi pod domem. Dopiero z nich wychodzi sensowny dobór urządzenia.
Moc, której nie da się przeskoczyć
Ładowanie prądem przemiennym przechodzi przez prostownik wbudowany w samochód. To on ustala górny limit, niezależnie od tego, co potrafi urządzenie na ścianie. Większość aut osobowych przyjmuje z sieci jednofazowej około 7 kW, a z trójfazowej 11 kW. Modeli przyjmujących 22 kW jest niewiele.
| Zasilanie | Moc ładowania | Warunek po stronie domu | Kogo dotyczy |
|---|---|---|---|
| 1 faza, 16 A | około 3,7 kW | zwykły obwód, najmniejsze wymagania | auta hybrydowe, ładowanie awaryjne |
| 1 faza, 32 A | około 7,4 kW | mocniejsze zabezpieczenie, dobry przewód | instalacje bez trzech faz |
| 3 fazy, 16 A | około 11 kW | przyłącze trójfazowe | najczęstszy wybór przy domu |
| 3 fazy, 32 A | około 22 kW | mocne przyłącze, rzadko wykorzystywane w pełni | auta z ładowarką 22 kW |
Ile to trwa naprawdę
Prosty rachunek: energia potrzebna do uzupełnienia podzielona przez moc, powiększona o straty rzędu kilku procent. Dla akumulatora 60 kWh uzupełnienie od dwudziestu do osiemdziesięciu procent oznacza około 36 kWh.
Wartości orientacyjne, bez uwzględnienia strat i ograniczeń temperaturowych. Rzeczywisty czas zależy od modelu auta, stanu akumulatora i temperatury otoczenia.
Z tego zestawienia wynika wniosek, który zmienia podejście do doboru mocy. Auto stojące pod domem od osiemnastej do siódmej ma trzynaście godzin. Nawet ładowarka 3,7 kW uzupełni przez ten czas ponad czterdzieści kilowatogodzin. Pogoń za najwyższą mocą przy domu rzadko ma uzasadnienie, bo doba i tak daje więcej czasu, niż potrzeba. Przegląd rozwiązań domowych: ładowarki przydomowe
Instalacja, czyli miejsce prawdziwych kosztów
Samo urządzenie jest zwykle mniejszą częścią wydatku. Reszta to obwód dedykowany od rozdzielnicy, zabezpieczenie różnicowoprądowe odpowiedniego typu, ochrona przed prądem stałym upływu, przewód o właściwym przekroju oraz prace budowlane, jeśli trasa biegnie przez ścianę albo pod kostką.
Warto rozróżnić dwie sytuacje. Punkt ładowania używany prywatnie, bez świadczenia usługi ładowania osobom trzecim, nie podlega badaniom Urzędu Dozoru Technicznego. Obowiązki sprowadzają się do wykonania instalacji przez osobę z uprawnieniami, pomiarów odbiorczych i dokumentacji. Badanie dozorowe wchodzi w grę dopiero wtedy, gdy z punktu korzystają inni i jest to usługa. Zakres prac instalacyjnych opisuje strona usługi: montaż domowej stacji ładowania
Koszt energii i taryfa
Ładowanie w domu jest tańsze od publicznego, bo płaci się cenę energii z taryfy, a nie cenę usługi. Przy taryfie z tanią strefą nocną różnica rośnie dodatkowo. Warunkiem jest to, żeby ładowarka umiała uruchamiać się w wybranych godzinach, samodzielnie albo przez aplikację.
Przy porównywaniu urządzeń warto sprawdzić, czy licznik w stacji ma cechę legalizacyjną. Ma to znaczenie wtedy, gdy energia będzie refakturowana, na przykład na pracodawcę przy aucie służbowym ładowanym w domu. Zestawienie urządzeń: domowe stacje ładowania
Z czego składa się rachunek za ładowanie
Koszt przejechania stu kilometrów autem elektrycznym sprowadza się do dwóch liczb: zużycia energii na sto kilometrów i ceny kilowatogodziny. Pierwsza zależy od auta, stylu jazdy i pory roku, druga od tego, gdzie odbywa się ładowanie.
| Miejsce ładowania | Co się płaci | Uwagi |
|---|---|---|
| Dom, taryfa jednostrefowa | cena energii z rachunku | najprostszy przypadek |
| Dom, taryfa dwustrefowa | cena energii w strefie nocnej | wymaga sterowania czasem ładowania |
| Ładowarka publiczna AC | cena usługi za kilowatogodzinę | wyższa niż w domu, czasem opłata za czas postoju |
| Ładowarka publiczna DC | cena usługi, zwykle najwyższa | wygoda kosztem ceny |
| Miejsce pracy | zależnie od polityki pracodawcy | przy refakturowaniu potrzebny licznik z cechą |
Zimą do rachunku dochodzi ogrzewanie kabiny i wyższe opory toczenia, co podnosi zużycie o kilkanaście do kilkudziesięciu procent w zależności od auta i długości trasy. Przy krótkich dojazdach efekt jest najbardziej odczuwalny, bo ogrzewanie pracuje przez większą część przejazdu.
Bezpieczeństwo instalacji, czyli po co ten cały obwód dedykowany
Ładowanie różni się od typowego poboru energii jedną cechą: trwa godzinami przy obciążeniu bliskim wartości znamionowej obwodu. Instalacja domowa jest projektowana na pobór zmienny, z krótkimi szczytami. Stąd wymóg osobnego obwodu, właściwego przekroju przewodu i zabezpieczenia dobranego do pracy ciągłej.
Drugim elementem jest ochrona przeciwporażeniowa uwzględniająca możliwość pojawienia się składowej stałej prądu upływu. Bez niej standardowy wyłącznik różnicowoprądowy może nie zadziałać w sytuacji, w której powinien. To najczęściej pomijany punkt przy samodzielnym montażu urządzeń kupionych przez internet.
Czy wystarczy zwykłe gniazdko?
Do sporadycznego ładowania hybrydy bywa wystarczające, ale gniazdo domowe nie jest projektowane na wielogodzinny pobór blisko wartości znamionowej. Przy regularnym ładowaniu auta elektrycznego stosuje się obwód dedykowany i urządzenie przystosowane do pracy ciągłej.
Czym różni się przewód dołączony do auta od ładowarki naściennej?
Przewód z walizki pracuje w trybie awaryjnym, z ograniczoną mocą i bez komunikacji z instalacją. Ładowarka naścienna prowadzi dialog z autem, steruje mocą i realizuje funkcje ochronne, których przewód nie ma.
Czy ładowarka zwiększy rachunek za moc umowną?
Może, jeśli szczyt poboru przekroczy moc umowną. Dynamiczne zarządzanie obciążeniem pozwala tego uniknąć bez zmiany umowy z dystrybutorem.
Co z ładowaniem na wspólnym parkingu w bloku?
To osobny przypadek, wymagający zgody wspólnoty i zwykle rozwiązania z opomiarowaniem indywidualnym. Technicznie stosuje się instalację z zarządzaniem mocą i rozliczaniem energii na użytkownika.
- Parametry ładowania prądem przemiennym w zależności od liczby faz i natężenia prądu
- Wymóg badania stacji ładowania przez Urząd Dozoru Technicznego przed oddaniem do eksploatacji
- Zasady doboru zabezpieczeń obwodu ładowania pojazdu elektrycznego